02 (февраль), 2026
ШИГЪРИЯТ ҺӘМ ЧӘЧМӘ ӘСӘРЛӘР
Илсөяр ИКСАНОВА. Казан өсләрендә... Поэма-сурәт. ..................................3
Айгөл ӘХМӘТГАЛИЕВА. Юл азагы бер нокта. Повесть. ...............................9
Шәмсия ҖИҺАНГИРОВА. Алда бераз гомерләр бар әле... Шигырьләр. ..................61
Зиннур ХӨСНИЯР. Бисмилласызлар. Роман-фантасмагория. ....................68
Радик ХӘКИМҖАН. Мәңгелеккә килмәгәнбез җиргә... Шигырьләр. ............128
Солтан ШӘМСИ. Буран тоткыннары. Хикәя. .................................................131
КАРДӘШ ХАЛЫКЛАР ӘДӘБИЯТЫ
Юруслан БОЛАТОВ. Нинди җылы, җаным, синең кочагың! Шигырьләр.
(Балкарчадан Ренат ХАРИС тәрҗемәсе)........................................................137
ЯҢА ИСЕМНӘР
Ләйсән ГАЛӘВЕТДИНОВА. Түз, йөрәгем!.. Хикәя. ........................................139
ӘДӘБИ БЕРЛӘШМӘЛӘРДӘ
Талантлы Әгерҗе яклары. Әгерҗе районы иҗатчыларының шигырьләре
(Чулпан Нурмөхәммәтованың кереш сүзе белән). ........................................144
ПУБЛИЦИСТИКА
Рәшит МИНҺАҖ. Иман булган җирдә бәрәкәт бар. ......................................149
ФӘН
Хатыйп МИҢНЕГУЛОВ. Гаяз Исхакый күзаллавында татар әдәбияты тарихы. ....................160
КИТАП КҮЗӘТҮ
Ринат СӘФӘРОВ. Яңа «Русча-татарча сүзлек». ............................................167
ӘБҮГАЛИСИНА МӘГАРӘСЕ
Илдус ЗАҺИДУЛЛИН. Каюм Насыйриның фольклорга, этнографиягә караган хезмәтләре, иҗат портреты. ...............................................................................................................................171
ГАБДУЛЛА ТУКАЙНЫҢ ТУУЫНА – 140 ЕЛ
Г.Тукайның Яңа Кырлайдагы һәйкәле ..............................................................181
МУСА ҖӘЛИЛНЕҢ ТУУЫНА – 120 ЕЛ
Газиз тавышлар: Җырлап үттем данлы көрәш кырын. Сәхифәне Нәсим АКМАЛ алып бара ....182
Фотоархив: Муса Җәлилнең тормыш мизгелләре. ..........................................184
Хәтер-хатирә: Эльмира ЗАКИРОВА. «Принцесса кебек гүзәл бул!» – диде Разил абый. ......186
Шаян сәхифә: Халидә ГАЛИМОВА. Сабантуй тәкәсе. Хикәя. .................................................188
Иҗтимагый-мәдәни тормышыбыздан. Вакыйф НУРИЕВ әзерләде. .........................................190
-
Чык төшсә дә егылыр гөл идем
Чык төшсә дә егылыр гөл идем, Үрә бастым давыл каршына… -
Гомерем булды җырлы
Булсам иде кирәк чакта Халкымның бер терәге! -
Яшьлектә калган хыяллар
Кораб булырга теләдем – Диңгеземне табалмадым… -
ИМАН БУЛГАН ҖИРДӘ БӘРӘКӘТ БАР
Тукай авылы кешеләре узган гасырларда да, соңгы елларда да Болгарның, Казанның изге җирләренә сукмакны суытмый. -
Туган якка кайтып кына була
Мөслимемә тагын кайттым әле, Кемдер кайтмагандыр, килгәндер. Туган җиргә кайтып кына була, Мөслим бит ул миңа – бердәнбер. -
Әниле чак
Әниле чак – ваемсыз чак, Сиңа тими бер җил дә. Куркынычны җиңеп була, «Әйтәм, – диеп, – әнигә!» -
Гаяз Исхакый күзаллавында татар әдәбияты тарихы
Җиде дистәгә якынаеп килгән мәгърифәти, гыйльми-педагогик эшчәнлегемнең яртысы диярлек теге яки бу дәрәҗәдә олуг затыбыз Гаяз Исхакый (1878–1954) белән бәйле. Дөресен генә әйткәндә, без – совет чоры балалары – аның әсәрләрен укып, өйрәнеп үсмәдек. -
Гыйнвар аеның җиңүчеләре билгеле!
Котлыйбыз! -
Мин тик яшим генә!
Соңармадым, иртәләмәдем дә – Мин тик яшим генә! -
Өзгәләнмик, гармункаем
Өзгәләнмик әле, гармункаем, Җыр-моңнар бит яши халыкта. -
Г.Тукайның Яңа Кырлайдагы һәйкәле
Габдулла Тукайны бәләкәй вакытында үзенә сыендырган Яңа Кырлай авылы (Татарстанның Арча муниципаль районында) үзе үк мемориаль һәйкәл булып тора. -
Йөгерек уйлар
Йөгереп кенә нидер эзлим Гомерем юлларында. Төштә түгел, өндә түгел – Йөгерек уйларымда. -
Уйламадык...
Көн-таң атса, гел бер уй килә күңелгә: Кайсыбызны «алып китәр», чират – кемдә?.. -
Парлы сөт
Әнкәм дә юк. Сыер... Парлы сөт тә... Авыл да елдан-ел искерә... Җирдә яшәүләрнең фанилыгын Зират кына искә төшерә… -
Буран тоткыннары (хикәя)
Бүреген батырып киде дә бер аягын тышка чыгарды, аннан икенчесен чыгарды, кая төшәсен чамалап карап алды һәм кинәт аска сикерде. Әнисе аның артыннан сикерер дәрәҗәгә җитеп, тәрәзәгә капланды... -
Гашыйк җан
Син учак идеңме әллә, Карашларың көйдерде. Йөрәгем кисәү хәлендә, Сине эзләп йөгердем. -
Пар имәннәр
Татар, башкорт – бер тамырдан Үсеп чыккан пар имән. Бу дөньяда безнең кебек Якын халык бар микән?! -
Кеше ишетмәгән мәдхияләр...
Синең, Йортым, якты киләчәгең бер мәдхия һәркем өчен дә! -
Муса Җәлилнең тормыш мизгелләре
Истәлекле фотолар -
Искә төшә истәлекләр
Кайсыгыз хәтерен шакыйм, Эндәшим кем исемен? -
«ПРИНЦЕССА КЕБЕК ГҮЗӘЛ БУЛ!» – ДИДЕ РАЗИЛ АБЫЙ
Разил абый Вәлиев турында аерым язасым килә. Ул безнең «Ялкын»да җаваплы секретарь иде. Мәскәүдә атаклы М.Горький исемендәге Әдәбият институтында Лев Ошанин классында укып кайткан. -
Көзге белән дуслык бетте минем...
Йөзне дөрес күрсәтми башлады, Ачу килә шуңар... -
Тамырлар өзелмәсен
Тамырлар һич өзелмәсен, Телне, рухны якла гел, Халкыңның саф чишмәләрен, Йолаларын сакла гел! -
Гөлиягә өч шигырь
Минем галәм әгәр биек икән, син ул аны шундый итүче. -
Рамазан ае мөбарәк булсын!
Аллаһ Раббыбыз тоткан уразаларыбызны һәм барлык изге гамәлләребезне кабул кылсын! -
Түз, йөрәгем! (хикәя)
– Монда, монда... Монда бит әле башка мәсьәлә... – Үзалдына гына әйтелсә дә, үз сүзләре, үз уйлары Айбулатның бәгырен көйдереп алды. Сул як кабырга турысында нидер чәнечте. – Түз, йөрәгем... Әйе шул, башка мәсьәлә! Башка борчу! Нәрсә булды соң инде бу?! -
Икән...
Кышлары килә икән... Гомерләрнең узулары Кинәт сизелә икән… -
Ни эшлим ятларга сыенмый
Нигәдер күземнән яшь кипми, Җанымның ярасы җуелмый. Ятларга сыенып елыйм мин, Ни эшлим ятларга сыенмый?! -
Дөньялар имин булсын
Яшәү кадерен белеп үскән буын – Горурландык туган җир белән, Туры юллар булмый ул тормышта, Ни күрсәк тә, күрдек ил белән! -
Тукайга
Ямьле язлар белән килдең җиргә, Тик язмышың булды рәхимсез. -
Кеше ишетмәгән мәдхияләр...
Синең, Йортым, якты киләчәгең бер мәдхия һәркем өчен дә! -
КАЮМ НАСЫЙРИНЫҢ ФОЛЬК ЛОРГА, ЭТНОГРАФИЯГӘ КАРАГАН ХЕЗМӘТЛӘРЕ, ИҖАТ ПОРТРЕТЫ
Насыйри туган телгә халыкны мәгърифәтле итү чарасы итеп карый. Европача фикер йөртеп, ул туган телне фәнни өйрәнүне, «татар» этнонимын пропагандалауны, халыкның сөйләм телен язма, әдәби тел итеп үстерүне үзенең мәгърифәтчелек эшчәнлегендә төп юнәлешләр итеп билгели. -
Ярату савапмы, гөнаһмы?
Беркем белми «теге» дөньяларда Ни кыласын, ни күрәчәген. Мин дә белмим. Ләкин «монысында» Мин фәкать яратып яшәдем. -
Елмай син!
Йөрәгемдә дулкын өермәсе – Гыйшкым ташкыннары. -
САБАНТУЙ ТӘКӘСЕ (хикәя)
Бу вакытта кара тәкә селкенми башлаган иде инде. Теге атна буе үз абзарында симерткән малны машина багажнигыннан мәйданга төшергәндә, Нәфиснең йөрәгеннән кан тамды. Батыр бүләк тәкәне күтәреп, мәйданнан чыгып киткәндә, кара тәкәне сыйрагыннан сөйрәп, яр астына илтеп аттылар. Бәйрәм дәвам итте.