Хикәя

сиренҗ-якупова

ЯТИМ ЙОРТ

Ятимлек ни ул? Балачактан әти-әнисез, яклаучысыз-саклаучысыз калып, язмыш суыкларында туңып, ялкыннарында янып, куырылып үсеп балигъ булу дияр иде уң як күршебез Минзифа. Ятимлекме?! Аһ, ятимлек ул, өч балаңны җил-яңгыр тидерми, иркәләп-сөеп үстереп кеше иткәннән соң картлык көнеңдә ялгыз башың тилмерүде-е-р… Монысын сул ягыбызда гомер иткән Галимәттәй әйтер иде. Ятимлек ачысын берни белән дә үлчәп тә, аңлатып та булмый. Аны үзе татып караган гына белә… Акыллы, сабыр хуҗам Хәдичә авыр сулап шулай җөпләп куяр иде… Иде дим… Чөнки аларның берсе дә бүген исән түгел. Ә мин менә картайган, чалшайган булсам да, җан асрыйм әле. Син кем буласың соң, диярсез. Ни, нәрсә буласың соң, дип сорагыз. Мин – илле яшьлек, әй, илле еллык авыл йорты. Бушап калган ятим йорт… Җан асрыйм, дидемме? Дөресе дә шул. Гәүдәм агачтан, түбәм калайдан, күз-йөзем пыяладан булса да, сызлана, моңлана белгән җаным, сукрана, куана белгән йөрәгем, сизгер, бик тә сизгер күңелем бар минем. Әнә моннан биш ел элек бердәнбер кызы бик үгетләгәч, Сарытау якларына яшәргә китәргә ризалык биргән Хәдичәнең үлеме турында миңа беркем дә хәбәр итмәде бит. Җаным сизде, күңелем тойды. Май иртәсе иде. Алга таба…

Тарих

V8iIg0bsn_E

СОҢГЫ ТУРАНЧЫ…(ҺАДИ АТЛАСИНЫҢ ТУУЫНА 140 ЕЛ)

Әйе, Һади Атласи – ахырга хәтле татар халкының азатлыгы өчен көрәшкән, гомере буе төрки халыкларны берләштереп, бер бәйсез дәүләт төзү хыялы белән яшәгән, шуңа омтылган, шушы уй-гамәлләре өчен гомере белән түләгән соңгы туранчы ул… Һади Атласи үзенең төркиче-милләтче (пантюркист) булуын беркайчан да яшермәгән, төрки-татарлар бары тик үз бәйсез дәүләтләре булганда гына исән калачаклар, дип матбугатка да язган, кулга алынгач, сорау алганда да шушыны кабатлаган, судта да соңгы сүзе итеп милләтнең азатлыгы турында сөйләгән. Алга таба…

Төрлесеннән, Фото

DSC_0123

Язучылар Түбән Кама юбилеенда чыгыш ясады (фоторепортаж)

Бу шимбәдә Татарстан Язучылар берлегеннән 10лап каләм иясе Түбән Кама шәһәренең 50 еллык юбилеен каршыларга барды. Алар биредә бәйрәм баручы бик күп мәйданчыкларның берсендә — Казан мэриясе оештырган «Книжный фестиваль: Литературные дворики»(әдәби ишегалды) проектында волонтер буларак катнашып кайтты.

«Читай книгу», «Китап укы» дигән шигарьләр астында узган бу чарада халыктан җыелган, нигездә, рус телле иске-москы китаплар өләшү акциясе дә оештырылган иде. Алга таба…

Онлайн-хәбәрләр, Төрлесеннән

DSC_0503

«Казан утлары» журналы редакциясенең иҗат төркеме РФ төбәкләреннән килгән укытучылар белән очрашты

Казанда РФ төбәкләреннән килгән укытучыларның август семинар-киңәшмәсе бара. ТР Мәгариф һәм фән министрлыгының «МӘГАРИФ ӨЛКӘСЕНДӘ ТӨБӘКАРА ХЕЗМӘТТӘШЛЕК: АНЫҢ ТОРЫШЫ, ПРОБЛЕМАЛАРЫ, ПЕРСПЕКТИВАЛАРЫ» темасына багышлап оештырган әлеге чараларында «Казан утлары» журналы редакциясенең иҗат төркеме дә катнашты. Алга таба…

Шигърият

i

Татар рухы һәм каләм

Болгавыр заманда
Котыра бураннар,
Җил дулый калада.
Кайгыдан туепмы,
Салкыннан куркыпмы,
Ай улый далада…
Салкыннан курыксаң,
Тумавың хәерле,
Ә тусаң –
Кайнарлык бөркелсен рухыңнан.
Рух, диләр.
Кайда ул?
Татарның нык рухы ул кайда?
Җәлилдәдер, бәлкем,
Исхакый саклыйдыр,
Асрыйдыр аны Тукай да.
Татарның нык рухы сизелә каләмдә:
Кылыч күк яра ул болытны.
Татарның рухы бар,
Бар аның каләме –
Син шуны, татарым, онытма.

Шигърият

1374883641_kul-sharif_1

Кол Шәрифкә мәдхия

Син гөрселдәп ауган идең,
Син дөрләп янган идең.
Син бары тик күңелләрдә,
Хәтердә калган идең…

Күңелләр сыкрый бүген дә
Шул чордагы ярадан.
Торып бастың аягүрә –
Егылмассың яңадан!

Безне яңа заманнарга
Син дәшеп тор, Кол Шәриф!
Халкыбызның күңеленә
Нур чәчеп тор, Кол Шәриф!

Нур чәчеп тор! Син үзең дә
Нурга күмел, Кол Шәриф!
Без кол түгел, без кол түгел,
Без кол түгел, Кол Шәриф! Алга таба…

Табигать һәм мин

Utka-i-utyata

ҖИҢҮЧЕ КЕМ?

Беренче вакыйга
Безнең «Казан утлары» журналы редакциясе урнашкан бинадан ерак түгел бер күл бар. Юлны метро туннеленнән чыгып Энергетика университетын гына узасы. Беркөнне төш вакытында шул күлгә барып килергә булдым. Үзем генә киттем. Хезмәттәшләремнең күбесе чираттагы ялда. Киттем күлгә. Ни хәле бар икән? Шәһәр үзәгендә тончыгып, җан биреп ятмыймы? Алга таба…

Төрлесеннән

ZWxNihKCec8

«Казан утлары»нда туган көннәр

Бүген «Казан утлары» журналы редакциясендә икеләтә бәйрәм — журналыбызның җаваплы сәркатибе, язучы Вакыйф Вәкил улы Нуриев белән журналыбызның баш мөхәррир урынбасары, филология фәннәре кандидаты Рамил Гомәр улы Ханнановның гомер бәйрәмнәре — туган көннәре! Әлеге матур бәйрәмнәрендә аларга сәламәтлек, яңа иҗади үрләр, уңышлар телибез!

Төрлесеннән

16427986

Котлыйбыз!

Бүген Татарстанның Халык шагыйре, Татарстанның Г. Тукай исемендәге Дәүләт премиясе лауреаты, «Казан Утлары» журналында озак еллар баш мөхәррир булып эшләгән, бүгенге көндә «Татмедия» Акционерлык Җәмгыяте җитәкчесенең киңәшчесе булып эшләүче Равил Фәйзуллинның  һәм күренекле татар галиме, тарих фәннәре докторы, профессор, Татарстанның атказанган фән эшлеклесе, Русия Гуманитар фәннәр академигы, ЮНЕСКОның халыкара мәдәният институты ректоры, ЮНЕСКО эшләре буенча Татарстанда Комиссия әгъзасы һәм Татарстанның Иҗтимагый палатасы әгъзасы Энгель Таһировның туган көннәре.

Журналыбызның даими авторлары булган әлеге шәхесләрне ихластан котлыйбыз, аларга саулык-сәламәтлек телибез!

Төрлесеннән

Ку 7-16 обл-1

Укучы фикере

«Казан утлары» журналын мин үзем инде бик күптәннән укыйм. Гомер буе фермада сыер саудым, эшләгәндә дә, хәзер ялга чыккач та журналдан аерылганым булмады. Беркайчан да бәясеннән куркып тормыйм, ул бит елга унике китап булып килеп тора! Һәр санын җыеп барам, күп кеше миннән алып укый. Ике улым хәзер Казанда яши, авылга кайткач, алар да кич, бала чактагы кебек, идәнгә ятып, аерыла алмыйча укыйлар. Үзләре, көлеп: «Карале, әни, Интернетсыз да торып була икән бит, искә дә керми», – диешәләр.

Менә журналның соңгы, 7нче санын да бик яраттык. Наилә Харисованың «Эссе җәйнең ун көне» дигән әсәрен бер утыруда диярлек укып чыктым. Корылык бик куркыныч нәрсә, үзебездә дә үләннәр саргаеп беткән иде. Ярый әле соңгы араларда бераз яңгыр яуды. Бу әсәр йөрәктән чыгып язылган, андагы проблемалар авыл кешесенә бик таныш.

Әхтәм Зариповның «Әманәт» дигән повесте да бик әсәрләндерде. Алга таба…

Башка яңалыклар →