600_100

Хикәя, Чәчмә әсәрләр

book_icon

Гамәл дәфтәре

Көзнең җилле-явымлы шыксыз көне иде. Газыйм Рахманкуловка хат ташучы калын гына конверт тоттырып китте. Бер генә күз сирпеде дә Газыйм аны портфеленең төбенә үк салып куйды. Хәрефләрен бер якка авыштырып, таныш булмаган кул белән язылган хат турында шунда ук онытты да. Аның яңарак кына җылы яктан ялдан кайткан, мондагы һава бозылуга да, эш-мәшәкатьләргә дә ияләшә алмыйча туңып, дөнья борчуларына баш-аяк белән кереп чумудан көч кадәренчә сакланырга тырышкан мәле иде.

Сәләтле, талантлы рәссам, дип газеталар аның исемен бик еш кабатлый башлагач, электән танышы да, таныш түгеле дә аңа хат юллап, әллә кайчангы, ул үзе дә белмәгән дуслыклары хакында тәкрарларга хиресләнеп киткәч, хат-хәбәрләргә исе китмәскә күнегеп килә иде ул. Алга таба…

Төрлесеннән

4cd8b18aa633182ce09cae952a1013e9

ЯХШЫ АТНЫҢ НӘСЕЛЕ КАЛМЫЙ?..

Казан (Идел буе) федераль университетында татарны өйрәнү кафедрасы, эреләндерү максатыннан, башка кафедрага кушыла дигән хәбәр соңгы көннәрдә безне сискәндереп җибәрде. Вакытлы матбугатта да язмалар булды, Интернета да шаулаштык, «Татарстан – Яңа гасыр» телеканалының «Мәдәният дөньясы» тапшыруында да фикер алыштык. Әйе, күпләр сагаеп калды, чөнки әдәбият кафедралары мисалында без бу «эреләндерү»нең нәтиҗәсен бер татыган идек инде. Гөрләп утырган факультетларның, берләшеп, «эреләндерелеп», әүвәл – бүлеккә, аннан соң мәктәпкә (май ахырында Г.Тукай исемендәге Татарны өйрәнү һәм тюркология югары мәктәбе оешты) әйләнүенә дә шаһит булдык. Соңрак – сыйныф, ә бераздан бердәнбер укучы торып калмасмы?! Алга таба…

Шигърият

54b3efb3bad68_22-luchshih-selfi-jena-somerholdera-za-vse-vremja

Үзгәрешләр…

Дөньяларда үзгәрешләр булып тора,
Булып тора давыл hәм җилләр.
Сыгылмыйча, бирешмичә алга бара,
Бөгелмичә бара чын ирләр.
Зәhәр җилгә ачык йөзләр куеп,
Яңа үрләр табып, киң юллар
Булган каршылыкны урап үтми,
Алга атлый бары кыюлар.
Дөнья кырып гарасатлар үтә,
Кабат кайта ямьнәр тормышка.
Ир-егетләр генә дөнья тотып килә,
Чын егетләр сынмый язмышка!

………………………………………………..

Авторның башка шигырьләре белән дә танышасыгыз килә икән — «КУ» журналының 6нчы санын редакциядән 50 сумга сатып алырга, яки электрон (ПДФ)  вариантка язылырга мөмкин.

Шигърият

dsc03219

Уйланыйк

Эчә-эчә
ант эчтек.
Үгез дип
тана печтек.
СССРны иштек.
Түрәләргә иелә-иелә
маңгайларны тиштек.
Мәхкәмәләр кичтек…
Комнан аркан иштек.
Иманнан кичтек.
Акчадан пот ясап,
табынуга күчтек…
Артык дәвам итмим –
уйланыйк печтик!

***

Халык шагыйре Равил Фәйзуллинның башка яңа шигырьләре белән танышасыгыз килсә — «КУ»ның июнь санын (№6,2016) укыгыз!

Төрлесеннән

5SsJzyeofgU

Журналга язылу өчен санаулы көннәр калды

Хөрмәтле укучым!

Синең кулда үзенең 95нче яшенә кереп баручы МИЛЛИ ХӘЗИНӘ, әби-бабайларыбыз яратып, үз итеп укыган “КАЗАН УТЛАРЫ” журналы. Ул Бөек Ватан сугышы елларында да дөнья күрүдән туктамаган. Фронтовик язучыларыбызның җан азыгы, күңел көзгесе булган. Аны кулдан-кулга йөртеп укыганнар. Ул бүген дә классик әдипләребезнең әдәби әсәрләре, иҗат үрнәкләре белән таныштырып бара, яңа, яшь буынны иҗат үрләренә рухландыра. Үз укучыларын әдәбият, сәнгать, иҗтимагый-мәдәни тормышыбыз өлкәсендәге яңалыклар белән таныштыруын дәвам итә. Алга таба…

Публицистика

IMG_0605

«СИН КОЯШТАН ҮРНӘК АЛСАҢ…»

Шушы яктан, шушы туфрактан без… Иркә кызлар кебек билен борып, назланып кына аккан, ярларында мәмрәп бөрлегән өлгергән Ык елгасы да, тук башаклар күкрәп утырган басу-кырлар да, әби-бабайларның рухын саклап, үзара серләшеп утырган ак күлмәкле каеннар да, кичке учакларны сагынып өзгәләнгән тау битләре дә туган як дигән нибары ике сүзгә сыенган да беткән шикелле. Кайчан кайтма, ындыр артында кочак җәеп каршы алган өянкеләр. Малай чакның ялантәпи эзләрен яшереп саклаган сукмаклар. Дөньяның оҗмахка тиң почмакларын иңләп кайтканнан соң да газизләрдән газиз булып калган авыл. Алга таба…

Хикәя, Чәчмә әсәрләр

56e0a5de1875d

Азау – соңгы бүре

Татар Саласында булды бу хәл. Татар Саласы өч яклап урман белән әйләндереп алынган авыл иде.
Бүреләрне кырып бетерделәр. Азау – исән калган соңгы бүре иде. Ул ялгызы каңгырып йөри. Чирү юк, ау юк. Кайчандыр урманнарны, далаларны дер селкетеп торган бөек бүреләр юк.
Адәмнәр бик сөенде чирү беткәнгә. Куйларыбыз, җылкылар үрчер. Ит-сөт мул булыр, диештеләр. Көннәр буе бәйрәм иттеләр.
Чын бүре беркайчан да адәми затны бугазламый. Чын бүре сабыйларга кагылмый. Хәтта адашып калган сабыйларны бүреләр үз балалары кебек тәрбия итә, диләр иде. Борынгы йолалар юкка чыкты. Йоласызлык йоласы башланды. Алга таба…

Шигърият

photo_23103

Каберләр

Сөргенлек елларында (1944-1946) кырымтатар халкының 46,2 проценты һәлак булды. Сөргенлек корбаннарының күпчелеген балалар, картлар, хатын-кызлар тәшкил итте.

Кырымтатар милли хәрәкәте архив документларыннан.

Әҗәл ул кемгә дә бер килә,
Һәм гүргә иңәчәк җәсәдләр.
Соңгы туй киләчәк, җитәчәк,
Һәм артта калачак хәсрәтләр.

Каберләр күкләргә бакканнар,
Зиратта тып-тыныч, бар тик шом.
Янәшә каберләр әйтерсең
Төннәрен сөйләшә шыпыртын.

Бу җирдә үсмидер тал-тирәк,
Каберләр комлы чүл эчендә.
Күкләрдә чайкалды йолдызлар,
Туфаннар куптылар эчемдә.

Хәсрәтнең бар микән чикләре? Алга таба…

Шигърият

DSC_0407

Бибимәмдүдә абыстайны зиярәт итәргә баргач

Юл читендә көчек калды күз атып,
Аһ, шул көчек куйды җанны кузгатып!
Шул көчектәй калган нәни Апуш та
Әнкәсенең җеназасын озатып.
Тау башыннан чишмә чыккан ургылып,
Юл ташлары калган җандай убылып.
Нәни Апуш шул урамнан узгандыр,
Җил-суыктан тәпиләрен туңдырып.
Кул сузымы Сасна – Субаш арасы,
Бүлеп тора бары Күшет елгасы.
Шул елгага тамгандыр ла Тукайның
Иң әүвәлге ачы шигъри күз яше.
Башны идек, дога кылдык бу көндә
Олуг шагыйрь әнкәсенең кабрендә:
«Аллаһ разый булсын синнән мәңгегә,
И, пәйгамбәр әнкәседәй Мәмдүдә!»

Сасна Пүчинкәсе, 13 апрель, 2016 ел.

Юбилейлар

haris01

«МИН – МӘҢГЕ ТУТЫКМАС АЛТЫН ТӨРӘН!» (Ренат Хариска 75 яшь)

Татарстан Республикасының халык шагыйре, Г.Тукай исемендәге Дәүләт, М.Җәлил исемендәге Республика премияләре, Россия Федерациясенең Дәүләт премиясе лауреаты Ренат Харис дигәндә, күз алдына халыктан чыккан, рус һәм европа культурасын үзенә сеңдергән, шигърияттә ялкынлы хис белән зирәк акылны берләштергән, әдәби символлар һәм кодлар белән эш итеп, поэтик фикерне фәлсәфи яссылыкта чишүче, туктаусыз эзләнүче, яңа формаларда даими рәвештә үзен сынаучы һәм табучы, башкалар арасында әллә каян аерылып торучы, киңкырлы зыялы шәхес күз алдына килеп баса. Әйе, аның һәр шигыре, шигыренең һәр юлы үзенчә, Ренат Харисча. Татарстанның халык шагыйре Сибгат Хәким дә аның «Кайтаваз» җыентыгына сүз башы итеп куелган фатихасында болай дип яза: «Шагыйрьнең көче фикердә, хистә, яза торган предметның эченә, үзәгенә үтеп керә алуында. Шигырь тыгызлап тутырылган хисләр хисабына карап зурая, масштаб – уйлауның киңлегендә» . Алга таба…

Башка яңалыклар →