Илдус Заһидуллин автор яңалыклары

• 4 июнь 2025 - 15:00

  Каюм Насыйриның башлангыч белем бирү өчен 1893–1899 елларда төзелгән киңәйтелгән программасы

  

  1870 елның 26 мартында кабул ителгән «Россиядә яшәүче инородецларга белем бирү буенча чаралар кагыйдәләре» К.Насыйриның традицион мөселман башлангыч мәктәпләрендә татар телен укытуга мөнәсәбәтен үзгәртә.

  538

  0

  0
• 16 май 2025 - 15:00

  КАЮМ НАСЫЙРИ УКУ-УКЫТУ ҺӘМ МИЛЛИ ТӘРБИЯ ТУРЫНДА

  

  Я.Г.Абдуллин фикеренчә, К.Насыйри балаларны укыту һәм тәрбияләүнең түбәндәге төп принципларын аерып билгели: 1. Гыйлем һәм тәрбияне бала чактан бирергә; 2. Укыту-тәрбия процессында балаларның сәләтен һәм нәрсә белән кызыксынуын исәпкә алырга һ. б.

  872

  0

  0
• 16 апрель 2025 - 11:00

  Каюм Насыйриның шәһәрдәге кавемдәшләре белән мөнәсәбәтләре

  

  Казанда Насыйри аралашкан мөселманнар даирәсе киң түгел. Мәгърифәтче бу зур булмаган төркем кешеләре белән гомеренең төрле чорында уртак һөнәри һәм җәмәгать эшләренә нисбәтле очрашкан.

  1000

  0

  0
• 26 март 2025 - 11:00

  КАЮМ НАСЫЙРИ ҺӘМ АНЫҢ ТУГАН АВЫЛЫ БЕЛӘН ЭЛЕМТӘЛӘРЕ

  

  Каюм Насыйри шәхесен һәм аның иҗат лабораториясенең үзенчәлекләрен ачыклауда туган авылы – Казан губернасы Зөя өязе Кече (Югары) Шырдан – кешеләре белән элемтәләренә кагылышлы чыганаклар зур әһәмияткә ия.

  929

  0

  0
• 25 февраль 2025 - 15:00

  Россиядә халык санын алу тарихы (дәвамы)

  

  Россия империясендә халыкның социаль статусы дәүләт тарафыннан кабул ителгән сословие страталары буенча, ягъни кешеләрнең хокуклары һәм бурычлары аларның, гадәттә, нәсел-нәсәбенә бәйле рәвештә билгеле бер сословиегә керүләре белән билгеләнә.

  2011

  0

  1
• 25 февраль 2025 - 11:00

  Каюм Насыйриның укучы яшьләр һәм чит төбәкләрдә яшәүче мөселманнар белән элемтәләре

  

  Рус телен, рус мәдәнияте казанышларын туган халкының үсеше файдасына куллану һәм мәктәп программаларына дөньяви предметлар кертү мәсьәләләрендә, шулай ук халыкка файдалы практик белемнәрне тарату буенча Насыйриның хезмәттәшлек кыры киң була.

  1091

  0

  0
• 24 февраль 2025 - 15:00

  Россиядә халык санын алу тарихы (дәвамы)

  

  Җанисәп кәгазьләрендә, ревизия документларында чагылыш тапкан мондый мәгълүматлар, күргәнебезчә, татарларның көнкүрешен, татар дөньясындагы үзгәрешләрне бик ачык күрергә, күзәтергә мөмкинлек бирә.

  2193

  0

  1
• 23 февраль 2025 - 13:00

  Россиядә халык санын алу тарихы (дәвамы)

  

  Тәүге тапкыр Уфа өязенә йомышлы татарлар 1574 елны, Уфа кирмәне төзелгәндә килеп урнаша һәм кирмәнне, чик буйларын саклаучыларга әйләнә. Турыдан-туры Уфа воеводасына буйсынганга, Казан воеводасы йомышлыларыннан аермалы буларак, аларга дәүләт җир биләмәсе бирми.

  2216

  0

  2
• 21 февраль 2025 - 15:00

  Россиядә халык санын алу тарихы (дәвамы)

  

  Европа илләре кагыйдәләре буенча җанисәп уздыру фикере Россиядә шактый озак һәм авырлык белән урнаша. Бу юнәлештәге аерым адымнар ХIХ гасырның 60 нчы елларында ясала: Санкт-Петербург, Мәскәү һәм башка шәһәрләрдә, шулай ук кайбер өязләрдә һәм губерналарда камилләштерелгән статистик техника кулланып, бер көнлек халык саны алулар уздырып карала.

  2209

  0

  2
• 20 февраль 2025 - 15:00

  Россиядә халык санын алу тарихы

  

  Бүгенге Россия җирләрендә беренче җанисәпне Алтын Урда хакимияте оештырган. Урта гасырларда ул салым җыю, шул рәвешле дәүләтнең көчен һәм куәтен арттыруга хезмәт иткән.

  2321

  0

  1
• 13 гыйнвар 2025 - 15:00

  Нәсел шәҗәрәсе кайларга китә...

  

  (Каюм Насыйриның 200 еллыгын каршылап)

  2344

  0

  0
• 13 декабрь 2024 - 11:00

  ИДЕЛ-ЧУЛМАН ТӨБӘГЕНДӘ ИСЛАМ ДИНЕ: ИДЕЛ БУЕ БОЛГАР ДӘҮЛӘТЕ

  

  Урта гасырларда безнең борынгы төрки бабаларыбызның мәдәни һәм көндәлек тормышындагы яңарыш һәм алгарыш та, шиксез, ислам динен кабул итү – мөселман цивилизациясенә кушылу белән бәйле була.

  3254

  0

  1
• 7 октябрь 2024 - 11:00

  Насыйриның Казан рухани семинариясендә укыту-методик һәм гыйльми эшчәнлеге

  

  Сыйныф белән укыту күнекмәләрен үзләштерү, рус телен һәм әдәбиятын, Европа белем бирү системасын һәм Россия уку йортларында кулланыла торган методикаларны тирәнтен өйрәнү алга таба мәгърифәтченең педагогик, тикшеренү һәм наширлек эшчәнлегендә әһәмиятле роль уйный.

  1343

  0

  0
• 21 август 2024 - 11:00

  Нәсел шәҗәрәсе кайларга китә... (дәвамы)

  

  Габделхәй эшләп тапкан мал «гаилә капиталы» булып санала: әти-әнисенең табышның бер өлешенә исәп тотуы, аңа еш кына акча җибәрүен сорап, хат язуы шуның белән аңлатыла. Шунысы игътибарга лаек: икътисади хәлләре нинди булуга карамастан, Габденнасыйрның бөтен балалары да әти-әнисенә мөмкин кадәр матди ярдәм күрсәтә торган булганнар.

  1567

  0

  1
• 30 март 2024 - 17:00

  ТАТАР СӘҮДӘГӘРЛӘРЕ ИСЛАМ ДИНЕН ТАРАТУ СИСТЕМАСЫНДА (дәвамы)

  

  Коръән һәм дини китаплар бастыру да дини активлыкның матур үрнәге булып тора. Китап бастыру татар зыялылары һәм сәүдәгәрләренең уртак максатчан эшчәнлеге,

  1332

  0

  0